.
Το μεγάλο αφεντικό μίλησε! ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ: Κερδισμένοι και χαμένοι....
Γράφει ο Αλέξανδρος Πιστοφίδης
Οικονομολόγος -Συγγραφέας
.Μπορεί να μην το είπε τόσο ωμά ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ο κος Τρισέ, αλλά, για όσους ξέρουν, το άφησε να εννοηθεί στις δηλώσεις του: «υψηλό πληθωρισμό θα έχουμε μέχρι και το 2009 αρκεί βεβαίως οι μισθοί να κρατηθούν σε χαμηλά επίπεδα». Γιατί κύριε Τρισέ, τι θα συμβεί αν ανέβουν οι μισθοί; Θα συνεχισθεί ο πληθωρισμός μας λέει ο κος Τρισέ. Εε και μετά;
Για όσους γνωρίζουν λίγο από οικονομία, αυτό το παραμύθι έχει γίνει η καραμέλα που έχουν πεισθεί να την πιπιλούν ακόμη και οι άνεργοι. Οσοι δεν γνωρίζουν από οικονομία, θεωρούν πως οι οικονομολόγοι ή οι πρόεδροι τραπεζών είναι ιδιοφυίες, που τα γνωρίζουν όλα. Με αυτό το σκεπτικό πίστεψαν πολλοί ότι ο, πράγματι μεγάλος οικονομολόγος Ανδρέας, Παπανδρέου θα απογείωνε την ελληνική οικονομία. Για όσους γνωρίζουν λίγο από οικονομία, οι αιτίες του πληθωρισμού είναι πολλές, το ίδιο και οι θεραπείες του. Η πιο εύκολη, βολική και συμφέρουσα για τους τραπεζίτες λύση, είναι να μειώσουν το κυκλοφορούν χρήμα, το μοναδικό εμπόρευμά τους, και να το κάνουν όσο γίνεται πιο ακριβό. Το ότι κάποια στιγμή προσφέρουν φτηνό χρήμα για να αυξήσουν, τους πελάτες και μετά να τους δεσμεύσουν υποθηκεύοντας τα σπίτια τους και τις περιουσίες τους, δε σημαίνει ότι ο τελικός σκοπός δεν είναι αυτός. Η σημερινή παγκόσμια κρίση ξεκίνησε από αυτήν ακριβώς την τακτική των αμερικανικών τραπεζών, που πέρασε και στην Ευρώπη. Το ότι, όπως είπε και ο νομπελίστας της οικονομίας, Joseph Stinglitz: «η οικονομική επιστήμη, όπως και όλες οι κοινωνικές επιστήμες, τελικά δεν είναι και τόσο ακριβής στις αναλύσεις της», το έμαθαν κάπως αργά οι αναλυτές των αμερικανικών τραπεζών. Επεσαν θύματα της απληστίας τους και εδώ και κάποιους μήνες επενδύουν στην αύξηση της τιμής του πετρελαίου για να βγάλουν τα σπασμένα στο πολλαπλάσιο φυσικά. Γι αυτό συμβαίνει αυτό που ζούμε εδώ και καιρό με την άνοδο της τιμής του πετρελαίου και την ακρίβεια.
Το άλλοθι: Εδώ και τρεις δεκαετίες, όταν πρωτοεμφανίστηκε το φαινόμενο του στασιμοπληθωρισμού (συνύπαρξη πληθωρισμού και ανεργίας) κυριάρχησε η αντίληψη πως αφού δεν μπορούν να καταπολεμηθούν συγχρόνως και τα δύο κακά, «καλόν είναι να καταπολεμήσουμε τον πληθωρισμό και να αφήσουμε την ανεργία να σιγοτρώει τις ψυχές δεκάδων εκατομμυρίων ανέργων μόνο στην Ευρώπη και μισού εκατομμυρίου στην Ελλάδα. Με τη νομισματική σταθερότητα ζούμε εμείς καλά και πείθουμε ακόμη και τους ανέργους πως ζούνε κι εκείνοι καλύτερα και παράλληλα τρομοκρατούμε ακόμη κι εκείνους που έχουν δουλειά να μην έχουν και πολλές απαιτήσεις». Αυτή είναι η στρατηγική και καμία άλλη. Υπάρχουν αρκετοί οικονομολόγοι, πιο διάσημοι κάποτε από τους απολογητές της σημερινής οικονομικής πολιτικής, όπως οι John Maynard Keynes (1883-1946) Joan Robinson (1903-1983), που πίστευαν πως η πλήρης απασχόληση, δηλαδή η καταπολέμηση της ανεργίας είναι δυνατή. Η δεύτερη μάλιστα, που είχε αντικρούσει τη θεωρία των νεοκλασικών που υπέθεταν ότι είναι δυνατός ο απόλυτος ανταγωνισμός, τόλμησε να πει πως η ανεργία είναι μια συνειδητή πολιτική απάτης. Αυτός είναι και ο λόγος, που μέχρι και σοσιαλιστικά κόμματα την έχουν διαγράψει από τα κείμενά τους. Αυτό που ξέρει πλέον και η τελευταία νοικοκυρά και το απέρριψε με μαθηματικά μοντέλα η Robinson, πως δεν μπορεί να υπάρξει απόλυτος ανταγωνισμός με λίγους κυρίαρχους προμηθευτές αλλά μόνο μονοψώνια, εξακολουθούν να το πιστεύουν ή να καμώνονται πως το πιστεύουν, οι Αλογοσκούφης, Φώλιας, Μάνος, Ανδριανόπουλος, και Σία.
Κερδισμένοι και χαμένοι: Μια πρόσφατη έρευνα του Ινστιτούτου Μπέρτελσμαν έδειξε ότι το 38% των γερμανών δεν εμπιστεύεται πλέον την οικονομία της αγοράς. Το αποτέλεσμα θορύβησε τόσο πολύ τα παραδοσιακά κόμματα, που το σοσιαλδημοκρατικό κόμμα(SPD) της Γερμανίας άρχισε να ανακαλύπτει ξανά τον Keynes. Και στη χώρα μας, σε συνδυασμό με τα σκάνδαλα της Siemens, ο κόσμος άρχισε να υποψιάζεται και να αμφισβητεί. Αρχισε να θέτει ερωτήματα:
Πρώτον, την εποχή της δραχμής και του πληθωρισμού των 20%, είχαμε συνεχείς αυξήσεις στις τιμές των αγαθών αλλά και των μισθών. Και εξ άλλου υπήρχαν πάντα δουλειές και δεν υπήρχε αυτή η αβεβαιότητα για το μέλλον. Μπορεί αυτό να οδηγούσε κάποτε σε μια βαθιά κρίση, όπως το 1929, αυτή όμως θα ήταν παροδική και όχι διαρκείας όπως αυτή η δήθεν ήπια που ζούμε εδώ και τρεις δεκαετίες, δηλαδή μια ολόκληρη γενιά. Μια κρίση που κάνει τους λίγους ολοένα και πιο πλούσιους και τους φτωχούς φτωχότερους.
Ποια σκοπιμότητα νομισματικής σταθερότητας μπορεί να δικαιολογήσει πάνω από 30 εκατομμύρια νέους ανέργους στην ΕΕ; Με συνεχή λιτότητα, μείωση δαπανών και δεκάδες εκατομμύρια νέων που διψούν για δουλειά αλλά παραμένουν σκοπίμως εκτός παραγωγής, γνωρίζει και η κυρά Κατίνα πλέον, πως δεν μπορεί θα παραχθεί νέος πλούτος.
Ο κόσμος αρχίζει να βλέπει πως επαληθεύτηκε ο αμερικανός κωμικός Ντάνι Κέϊ, που έλεγε χαριτολογώντας: «πολιτική και οικονομία είναι οι μοναδικές επιστήμες, που για τις ίδιες ερωτήσεις, κάθε χρόνο υπάρχουν διαφορετικές απαντήσεις».Δεν πιστεύει πλέον στην παντογνωσία και στην καλή πρόθεση των δήθεν ειδικών. Με τις ανοησίες περί «Νέας Οικονομίας» του πήραν το 1999-2000 όλες τις οικονομίες στα χρηματιστήρια, πουλώντας φύκια για μεταξωτές κορδέλες, για να του πουν μετά «συγγνώμη κάναμε λάθος, η οικονομία τελικώς είναι μία, δεν υπάρχει νέα και παλιά».
Και ο πιο άσχετος αρχίζει να αντιλαμβάνεται πως τίποτα στον κόσμο και κανένα οικονομικό μέτρο ή πολιτική, δεν μπορεί να έχει μόνο κερδισμένους ή μόνο χαμένους. Τίποτα δεν μπορεί να είναι καλό για όλους, είτε αυτό το λένε παγκοσμιοποίηση, ή ΕΕ, Ευρωσυνθήκη, ή οτιδήποτε άλλο. Αυτό θα μπορούσε να συμβεί μόνο στον Παράδεισο, όπου δεν θα υπάρχουν ομάδες με διαφορετικά συμφέροντα και διαφορετική κοινωνική θέση. Όταν συμβαίνει οι δηλώσεις του Τρισέ και του Γκαργκάνα, πάντοτε μα πάντοτε , να αναφέρονται σε μειώσεις μισθών και ποτέ κερδών και ο πιο βλάκας αρχίζει να αμφισβητεί και να υποψιάζεται. Δεν γίνεται οι χαμένοι να είναι πάντοτε οι ίδιοι.
-----------------------------------------
.jpg)
